Czym jest paracetamol? Do czego stosujemy paracetamol?

Paracetamol (znany również jako acetaminofen) to dobrze znany lek, który jest powszechnie stosowany do uśmierzania bólu i obniżania gorączki. Paracetamol uważany jest przez Światową Organizację Zdrowia za bardzo ważny lek w systemie podstawowej opieki zdrowotnej.

Produkty zawierające paracetamol są znane pod wieloma nazwami marek i stosowane w różnego rodzaju preparatach przeciwbólowych oraz zwalczających katar/przeziębienie przeznaczonych dla dorosłych i dzieci.

Przed użyciem zapoznaj się z ulotką, która zawiera wskazania, przeciwwskazania, dane dotyczące działań niepożądanych i dawkowanie oraz informacje dotyczące stosowania produktu leczniczego, bądź skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą, gdyż każdy lek niewłaściwie stosowany zagraża Twojemu życiu lub zdrowiu.
W przypadku utrzymywania się objawów skonsultuj się ze specjalistą. Żadna z informacji przedstawionych na niniejszych stronach internetowych nie służy stawianiu diagnozy ani przepisywaniu leków. W zakresie wszelkich kwestii związanych ze zdrowiem prosimy skontaktować się z lekarzem.
Jesteśmy zobowiązani do bezpiecznego przechowywania danych osobowych. Kliknij tutaj, aby zapoznać się z naszą polityką prywatności.

Bibliografia:

  • Grosser Tet al. Chapter 34. In: Brunton LL, Chabner BA, Knollmann BC (eds). Goodman & Gilman's The Pharmacological Basis of Therapeutics. 12th ed.
  • Australian and New Zealand College of Anaesthetists and Faculty of Pain Medicine. Acute pain management: scientific evidence. Third edition 2010.
  • O'Callaghan T. What's wrong with the world's favourite painkiller? [Internet]. Newscientist.com. Accessed 1 September 2014.
  • Therapeutic Goods Administration (TGA). Core paracetamol product information. December 2005.
  • MIMS Australia. Panadol.
  • Panadol Osteo. Consumer Medicine Information (Australia).
  • Royal Society of Chemistry. Paracetamol: a curriculum resource. 2002.
  • Tylenol.com. About Us. [Internet]. Accessed 2 September 2014.
  • Williams CM et al. Lancet. 2014 Jul 23. pii: S0140-6736(14)60805-9. doi: 10.1016/S0140-6736(14)60805-9. [Epub ahead of print].

1. Jak działa paracetamol?

Nikt dokładnie nie wie, jak działa paracetamol, ale naukowcy uważają, że działa on głównie w ośrodkowym układzie nerwowym (mózg i kręgosłup). Paracetamol ma zmniejszać intensywność sygnałów bólowych przekazywanych do mózgu. Może również zapobiec uwalnianiu substancji zwiększających ból i temperaturę ciała, znanych jako prostaglandyny.
Paracetamol w niskich dawkach jest dobrze tolerowany i jest powszechnym lekiem przeciwbólowym bez recepty.

2. Do czego wykorzystywany jest paracetamol?

W dawkach bez recepty paracetamol powszechnie stosowany jest do tymczasowego uśmierzania bólu i dyskomfortu związanego z:

  • Bólami głowy (np. migreny, bóle napięciowe)
  • Bólem mięśni (np. naderwania i skręcenia, urazy sportowe)
  • Bólem pleców
  • Bólem zębów
  • Bólem mięśni
  • Artretyzmem (w tym chorobą zwyrodnieniową stawów)
  • Objawami przeziębienia i grypy
  • Gorączką

3. Historia paracetamolu

Paracetamol został wynaleziony w 1893 i stał się ogólnie dostępny na receptę w 1953. Dopiero w 1959 paracetamol stał się dostępny bez recepty.
Dziś paracetamol jest często stosowany jako lek bez recepty zwalczający ból i gorączkę.

4. Paracetamol a ibuprofen: jaka jest różnica?

Leki przeciwbólowe dostępne w sklepie spożywczym lub aptece można podzielić na dwie grupy:

  • te, które działają głównie w miejscu bólu oraz
  • te, które mają działać głównie ośrodkowo (w mózgu i kręgosłupie)

Paracetamol to lek przeciwbólowy inny niż niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) i aspiryna. Paracetamol ma działać głównie ośrodkowo, a ibuprofen, aspiryna i inne leki z grupy NLPZ działają głównie w miejscu bólu.

Jaka jest między nimi różnica? Ibuprofen a paracetamol

 

 

Ibuprofen

Paracetamol

Rodzaj leku

NLPZ

Zwykły środek przeciwbólowy

Jak działa

Blokuje sygnały bólowe głównie w miejscu występowania bólu 

Ma działać głównie centralnie, aby zmniejszyć intensywność sygnałów bólowych

Powszechne nazwy marek

Nurofen, Ibuprom, Metafen

Panadol, Lemsip Max, Dymadon, Febridol

5. Środki ostrożności

Paracetamol ma niewiele skutków ubocznych, gdy zażywany jest w zalecanych dawkach. Jednakże skonsultuj się z lekarzem przed zażyciem paracetamolu:

  • Jeśli masz problemy z wątrobą lub nerkami
  • Jeśli zażywasz inne leki, w tym te zakupione w aptece, supermarkecie lub sklepie ze zdrową żywnością. Niektóre leki i paracetamol mogą wchodzić w interakcje ze sobą.

Nie zażywaj paracetamolu:

  • Jeśli masz uczulenie na paracetamol
  • Przez dłużej niż kilka dni z rzędu raz, chyba że z zalecenia lekarza

6. Przedawkowanie paracetamolu

Jeśli uważasz, że mogłeś zażyć zbyt dużą dawkę paracetamolu (przedawkowanie), natychmiast skontaktuj się z lekarzem.
Ewentualnie natychmiast udaj się do szpitala. Zrób to nawet wtedy, gdy czujesz się dobrze, ze względu na ryzyko opóźnionego, poważnego uszkodzenia wątroby.
Maksymalna zalecana dobowa dawka paracetamolu wynosi:

  • 4g/dziennie dla dorosłych i dzieci powyżej 12 lat
  • 1500 mg/dobę dla dzieci poniżej 12 lat